'Đốt' 1.000 tỷ mỗi năm của phụ huynh cho sách giáo khoa

(PLO)- Giải trình tại phiên họp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) cho ý kiến về dự án Luật Giáo dục (sửa đổi) sáng qua (12/9), Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam khẳng định Chính phủ chưa có chủ trương cải cách tiếng Việt, ít nhất là trong vài năm tới.

Phụ huynh tìm mua sách giáo khoa cho con tại TP HCM (Ảnh: http://nxbgdhcm.vn)

Phụ huynh tìm mua sách giáo khoa cho con tại TP HCM (Ảnh: http://nxbgdhcm.vn)

Lãng phí trong sử dụng sách giáo khoa

Tại phiên thảo luận, nhiều vấn đề “nóng” trong lĩnh vực giáo dục đã được các đại biểu đặt ra. Liên quan đến sách giáo khoa, Điều 29 dự thảo Luật quy định: Mỗi môn học có một hoặc nhiều sách giáo khoa; thực hiện xã hội hóa việc biên soạn sách giáo khoa. Cơ sở giáo dục được lựa chọn sách giáo khoa để sử dụng ổn định trong giảng dạy, học tập.

Nhấn mạnh không thể để nhà trường chọn sách giáo khoa vì có thể dẫn đến tiêu cực rất lớn, Phó Chủ tịch QH Đỗ Bá Tỵ cho rằng cần có sự thống nhất trong cả nước, đảm bảo tính tổng thể, toàn diện của giáo dục. Về chương trình giáo dục, ông đề nghị nghiên cứu giảm tải ngay các môn học trong chương trình phổ thông, tránh gây áp lực cho học sinh. “Làm sao cho các em học mà chơi, chơi mà học. Giờ kiến thức nhồi nhét quá lớn, nhìn các cháu học mà thương, tí tuổi đã cận thị hết rồi”, ông Tỵ nói.

Trưởng ban Dân nguyện của UBTVQH Nguyễn Thanh Hải đề nghị cân nhắc quy định “một chương trình nhiều bộ sách giáo khoa”, đặc biệt là đối với cấp tiểu học. Theo bà Hải, cử tri hiện phàn nàn rằng sách giáo khoa sử dụng 1 lần rất lãng phí. 

Bà Hải dẫn chứng: Năm học 2018 - 2019, Nhà xuất bản Giáo dục đưa ra thị trường 100 triệu bản sách giáo khoa và 100 triệu bản này sang năm sẽ hoàn toàn không sử dụng. Mỗi năm, phụ huynh phải chi trung bình 1.000 tỷ đồng để mua sách giáo khoa, chỉ một mục đích là quyển sách đó sử dụng 1 lần do có phần bài tập đi kèm, sang năm tái bản nội dung vẫn như vậy, chỉ in lại phần bài tập.

“Tới đây áp dụng “một chương trình nhiều bộ sách giáo khoa” thì vấn đề này sẽ như thế nào? Cử tri gọi điện, viết thư cho chúng tôi rất bức xúc”, bà Hải đặt vấn đề.

Hoạt động thí điểm còn nhiều lúng túng

Làm rõ khái niệm tự chủ đại học

Tại phiên họp sáng 12/9, UBTVQH cũng cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục đại học. Về tự chủ đại học, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội Phan Thanh Bình cho biết, tiếp thu ý kiến đại biểu, dự thảo Luật đã được chỉnh lý theo hướng làm rõ khái niệm tự chủ là quyền được tự xác định mục tiêu và lựa chọn cách thức thực hiện mục tiêu; tự quyết định, có trách nhiệm giải trình về các hoạt động chuyên môn, tổ chức, nhân sự, tài chính, tài sản, các hoạt động khác trên cơ sở quy định của pháp luật, năng lực của cơ sở giáo dục đại học.

Đồng thời, chỉnh sửa nội dung Điều 32 về quyền tự chủ và trách nhiệm giải trình của cơ sở giáo dục đại học theo hướng nêu rõ các điều kiện để được tự chủ; cụ thể hóa các nội dung tự chủ về chuyên môn học thuật, tổ chức, nhân sự, tài chính, tài sản cũng như chi tiết hóa nội dung về trách nhiệm giải trình, yêu cầu đặt ra đối với cơ sở giáo dục đại học khi thực hiện tự chủ.

Đồng tình với Báo cáo thẩm tra, tuy nhiên, một số Ủy viên UBTVQH lưu ý cần minh bạch thiết chế thực hiện quyền tự chủ của các trường đại học; cơ chế, chính sách để thực hiện quyền tự chủ như thế nào, làm rõ mối quan hệ giữa Hội đồng trường với nhiệm vụ, quyền hạn, chức năng của Ban giám hiệu nhà trường, Hiệu trưởng... 

Liên quan đến việc thí điểm, thực nghiệm trong lĩnh vực giáo dục, Trưởng ban Dân nguyện đề cập đến câu chuyện thời sự về sách tiếng Việt lớp 1 theo Công nghệ giáo dục hiện nay. “Nếu phụ huynh muốn học cùng con thì mua sách ở đâu hay đây là sách bán độc quyền theo chương trình dạy? Khi thực nghiệm trở thành đại trà thì sẽ thế nào”, bà Hải băn khoăn. 

Cũng quan tâm đến vấn đề này, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp của QH Lê Thị Nga cho rằng làm thử có thành công, có thất bại nhưng thời gian qua, những hoạt động thí điểm giáo dục nhận nhiều ý kiến trái chiều, nhất là thí điểm cải cách tiếng Việt. Bà Nga đề nghị Chính phủ, Bộ Giáo dục và Đào tạo nêu quan điểm của mình.

Giải trình nội dung về thí điểm, thực nghiệm trong lĩnh vực giáo dục, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam khẳng định giáo dục luôn cần đổi mới và khi đổi mới sẽ có thử nghiệm, thực nghiệm. Tuy nhiên, Chính phủ chưa có chủ trương cải cách tiếng Việt, ít nhất trong vài năm tới.

Phó Thủ tướng cho biết, việc tranh luận vừa qua về tài liệu Tiếng Việt lớp 1 Công nghệ giáo dục, Bộ Giáo dục đã có ý kiến chính thức. Đây chỉ là một phương pháp dạy học tiếng Việt, chủ yếu dạy cách phát âm cho trẻ mới đi học chứ không phải đổi mới hay cải cách tiếng Việt.

Nhiều ý kiến khẳng định, giáo dục có phạm vi ảnh hưởng lớn, tác động lâu dài tới đời sống, xã hội nên cần cẩn trọng khi quyết định thay đổi chính sách, nhất là liên quan đến bộ máy tổ chức, chương trình... Tuy nhiên, vì thiếu khuôn khổ pháp lý, hoạt động thí điểm trong giáo dục thời gian qua còn nhiều lúng túng, một số chương trình thí điểm gây nhiều ý kiến trái chiều trong cử tri và dư luận xã hội. 

Từ thực tế này, các đại biểu đề nghị bên cạnh việc quy định “Chính phủ trình QH trước khi quyết định những chủ trương lớn có ảnh hưởng đến quyền và nghĩa vụ học tập của công dân trong phạm vi cả nước, những chủ trương về cải cách nội dung chương trình của một cấp học” như Luật hiện hành, cần bổ sung quy định Chính phủ trình UBTVQH trước khi quyết định thí điểm chính sách mới trong giáo dục mà việc áp dụng đại trà sẽ ảnh hưởng đến quyền và nghĩa vụ học tập của công dân. Trong đó, cần làm rõ nội dung về quy trình, mục tiêu, nguyên tắc, đối tượng, quy mô, thời gian thực hiện thí điểm. 

 Bổ sung 2 chính sách mới

Trình bày Báo cáo về dự án Luật Giáo dục (sửa đổi), Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phùng Xuân Nhạ cho biết, dự thảo Luật bổ sung 2 chính sách mới bao gồm không thu học phí đối với trẻ em mầm non 5 tuổi, học sinh trung học cơ sở trường công lập, hỗ trợ đóng học phí cơ sở ngoài công lập đối với trẻ em, học sinh diện phổ cập và nâng chuẩn trình độ được đào tạo đối với giáo viên mầm non từ trung cấp sư phạm lên cao đẳng sư phạm. Cơ quan thẩm tra - Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của QH - tán thành với các đề xuất này.

TIN LIÊN QUAN
Cùng chuyên mục
Giáo dục phải thắp lên ngọn lửa nhân văn, yêu nước, thương nòi

Giáo dục phải thắp lên ngọn lửa nhân văn, yêu nước, thương nòi

(PLVN) - Hôm qua (23/10), dự lễ khai giảng lần thứ 70 của Trường Đại học (ĐH) Sư phạm Hà Nội, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam nhấn mạnh, cả nước đang đặt nhiều kỳ vọng vào công cuộc đổi mới nền giáo dục nước nhà nhằm phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, phát triển con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu của thời kỳ mới.
Đọc thêm