Bất ngờ, lo lắng vì dự kiến tăng học phí

0:00 / 0:00
0:00
(PLVN) -  Thông tin học phí có thể tăng vài lần trong năm học tới đang khiến nhiều phụ huynh ở Hà Nội và TP Hồ Chí Minh bất ngờ, lo lắng.

Nỗi lo một số trẻ phải bỏ học nếu học phí tăng cao. (Ảnh minh họa)

Nỗi lo một số trẻ phải bỏ học nếu học phí tăng cao. (Ảnh minh họa)

Có thể tăng gấp 5 lần

HĐND TP Hà Nội vừa có dự thảo nghị quyết về việc quy định mức thu học phí với các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông công lập trên địa bàn từ năm học 2022 - 2023 đến năm học 2025 - 2026 để xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ 5 đang diễn ra.

Theo nội dung dự thảo, các địa bàn ở Hà Nội được chia thành 4 vùng để xét thu học phí: Vùng 1 là các quận nội thành và các phường trên địa bàn thị xã Sơn Tây; Vùng 2 là các thị trấn thuộc các huyện ngoại thành; Vùng 3 là các xã thuộc thị xã Sơn Tây và các xã thuộc các huyện (trừ xã miền núi); Vùng 4 là các xã miền núi thuộc các huyện.

Với các trường chưa đảm bảo chi thường xuyên, học phí Vùng 1 và 2 dự kiến là 300.000 đồng mỗi tháng. Hai vùng còn lại thấp hơn, dao động 50.000 - 200.000 đồng. Như vậy, học phí các cấp hầu như tăng gấp đôi năm ngoái, trừ bậc THPT vùng 1 và 2 có mức học phí tăng từ 217.000 đồng (năm 2021) lên 300.000 đồng (học sinh tiểu học công lập đã được miễn học phí theo Luật Giáo dục).

Theo lãnh đạo Sở GD-ĐT Hà Nội, đến thời điểm này Hà Nội chưa quyết định về mức học phí các cấp học phổ thông năm học 2022-2023. Đây là việc sẽ phải cân nhắc thận trọng vì năm học trước dự định tăng học phí theo lộ trình đã vấp phải phản ứng trái chiều của phụ huynh học sinh. Trong khi năm 2021, tác động của dịch COVID-19 đến đời sống người dân lớn hơn năm 2020.

Trước đó, Sở GD-ĐT TP HCM cũng có văn bản góp ý dự thảo ban hành Nghị quyết quy định mức học phí đối với giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông công lập từ năm học 2022 - 2023 và các năm học tiếp theo. Theo đó, mức tăng học phí của TP HCM dự kiến gấp 5 lần so với hiện tại.

Ông Lê Hoài Nam - Phó Giám đốc Sở GD-ĐT TP cho biết, cơ sở của đề xuất mức học phí mới là Nghị định 81 của Chính phủ (về cơ chế thu, quản lý học phí đối với cơ sở giáo dục thuộc hệ thống giáo dục quốc dân và chính sách miễn giảm học phí, hỗ trợ chi phí học tập, giá dịch vụ trong lĩnh vực giáo dục - đào tạo, ban hành ngày 27/8/2021). Trong 6 năm qua, thành phố đã không tăng học phí và mức học phí đề xuất tăng trong năm học 2022 - 2023 là mức thấp nhất theo Nghị định 81.

Thực tế, trong khi 2 thành phố lớn đang đề xuất tăng học phí thì có những địa phương vẫn kiên trì với mục tiêu miễn giảm học phí cho các bậc học, xây dựng lộ trình miễn giảm học phí như: Hải Phòng, Đà Nẵng…

Ông Bùi Văn Kiệm - Giám đốc Sở GD-ĐT Hải Phòng cho biết, đơn vị chủ động tham mưu mức học phí theo hướng dẫn của Trung ương để HĐND thành phố thông qua hằng năm và vẫn đề xuất việc hỗ trợ 100% học phí cho học sinh các cấp theo chủ trương đã được HĐND thông qua từ cuối năm 2019. “Nghị quyết về hỗ trợ 100% học phí giúp giải quyết tốt chủ trương không để học sinh nào bị bỏ lại phía sau, không học sinh nào phải bỏ học”, ông Bùi Văn Kiệm khẳng định.

Còn bà Lê Thị Bích Thuận - Giám đốc Sở GD-ĐT TP Đà Nẵng cho biết, căn cứ tình hình thực tế khó khăn chung sau dịch COVID-19, thành phố đã giao Sở GD-ĐT phối hợp với các sở, ngành xây dựng lộ trình miễn giảm học phí cho học sinh. Trong năm học 2021-2022, Đà Nẵng đã hỗ trợ 100% học phí cho trẻ mầm non, THCS, THPT trường công lập và ngoài công lập.

Cần cân nhắc kỹ

Dịch bệnh bùng phát kéo dài khiến cuộc sống của nhiều gia đình ở TP HCM khó khăn hơn. Nhiều thầy cô cho rằng, trước khi quyết định tăng học phí, HĐND TP HCM nên khảo sát xem hơn 1 triệu gia đình có con đang học bậc mầm non, THCS, THPT trên địa bàn thành phố thì có bao nhiêu gia đình chịu đựng được mức học phí mới?

Phần đa phụ huynh cũng bất ngờ trước dự kiến tăng học phí vào thời điểm này. Anh Nguyễn Văn Dũng, phụ huynh có 2 con đang học THCS ở Hà Nội cho rằng, hiện giá cả các mặt hàng khác cũng đang tăng, người dân vẫn cần được Nhà nước trợ giá học phí cho khu vực trường công. Chưa kể những gia đình làm ăn thời vụ, công việc không ổn định, rất có thể con em họ sẽ đứng trước nguy cơ nghỉ học.

Một hiệu trưởng tại quận nội thành TP HCM đề xuất: “Thành phố cần tính toán hợp lý trước tác động tăng học phí lên học sinh và phụ huynh theo lộ trình thật phù hợp, dễ thở hơn với phụ huynh. Học phí trường công sẽ kéo theo những vấn đề khác, ảnh hưởng không nhỏ đến đời sống của nhiều gia đình hiện nay, nhất là khi dịch bệnh vừa diễn ra”.

TS Lê Viết Khuyến - Phó Chủ tịch Hiệp hội Các trường đại học, cao đẳng Việt Nam khuyến cáo, cho dù không phải là mùa dịch thì việc tăng học phí cũng phải thận trọng, không thể đột ngột tăng “một phát” gấp vài lần như vậy. Giáo dục là quốc sách hàng đầu, phổ cập giáo dục là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước nhưng một số nơi lại tăng học phí kiểu như vậy phản giáo dục, nhất là khi đời sống người dân đang khó khăn. Muốn nâng cao chất lượng giáo dục thì có nhiều nguồn thu khác để chia sẻ chứ không chỉ học phí, đâu phải tất cả đều đổ hết cho dân “gánh”...

Theo ông Khuyến, tăng học phí ở bậc học nào cũng cần phải có lộ trình, mức học phí phải tính trên cơ sở mức thu nhập trung bình của người dân. Còn nếu cứ tăng học phí cao, sức người dân không chịu được thì học sinh sẽ bỏ học, đó sẽ là thất bại của nền giáo dục… “Theo tôi, Nhà nước phải có sự chỉ đạo chung chứ không thể để địa phương muốn tăng thế nào thì tăng”, ông Khuyến bày tỏ.

Đồng thời, TS Ngô Trí Long, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu thị trường giá cả, Bộ Tài chính cho rằng, học phí là loại giá dịch vụ thuộc danh mục Nhà nước quản lý giá. Vì thế, trong bối cảnh cả xã hội vừa trải qua dịch COVID-19, thu nhập của người dân còn hạn chế thì không nên tăng học phí ở thời điểm này.

Theo bà Nguyễn Thu Oanh - Vụ trưởng Vụ Thống kê giá, Tổng cục Thống kê, tác động của việc thực hiện lộ trình điều chỉnh giá dịch vụ giáo dục theo Nghị định 81 trong thời gian tới là rất lớn. Ước tính giá dịch vụ giáo dục (học phí các khoản khác liên quan) điều chỉnh sẽ làm cho CPI bình quân cả nước năm 2022 tăng thêm khoảng 0,55 - 1,05%. Để giảm áp lực lạm phát, Tổng cục Thống kê đang kiến nghị Chính phủ nên giãn việc tăng học phí giữa các địa phương, các đợt điều chỉnh học phí có thể vào các tháng 8, 9, 10…

Đại biểu Quốc hội Lê Thanh Vân - Ủy viên thường trực Ủy ban Tài chính - Ngân sách của Quốc hội cho rằng, việc tăng các loại phí, thuế, trong đó có cả học phí, là áp lực khách quan. Theo ông Vân, chỉ số giá tiêu dùng tăng hơn trước rất nhiều và đây là tình hình chung khi các nước cũng chịu áp lực lạm phát, vấn đề khủng hoảng Nga - Ukraine làm đứt gãy chuỗi cung ứng. Mặc dù nguồn cung không khan hiếm nhưng đứt gãy chuỗi cung ứng, dịch vụ cung cấp ngừng trệ dẫn đến chi phí cho giá thành và hàng hóa tăng lên, chỉ số giá tiêu cùng cũng tăng lên. Về chủ trương tăng học phí của Hà Nội và một số địa phương, việc tăng như thế nào phải tương ứng với tăng chỉ số giá tiêu dùng. Mức tăng học phí phải thể hiện được tính nhân văn, chia sẻ cả hai chiều. Dù các dấu hiệu phục hồi kinh tế đã xuất hiện, khi có cơ sở bền vững thì tăng và tăng có lộ trình.

Cùng chuyên mục

Đọc thêm